Kıdem Tazminatıma Dokunma

Kıdem Tazminatıma Dokunma

Yurt genelinde 1 Mayıs’ı ayrı ayrı etkinliklerle kutlayan işçi sendika ve federasyonlarının sorunları birdi.

Emekçilerin etkinliklerde öne çıkan talebi çalışma hayatına getirilen bir dizi yapısal düzenlemelerden sonra iş güvencesinin kalan son dayanağı kıdem tazminatına ilişkin hak gaspına yönelik tasarıya karşı durulmasıydı.

Sendikalar doğal olarak yapılacak olan düzenlemelerin çalışanların mevcut kazanımlarını korurken, bu hakların ötesinde çalışanların yararına olacak uygulamalar getirmesini savunuyorlar.  Kıdem tazminatını bir iş güvencesi olarak gören sendikalar, tasarının kesinleşmesi halinde keyfi işten çıkarmaların artacağını ve işten atılma korkusunun yaygınlaşacağını belirtiyorlar.

Meydanlarda, Barış’ın ekmeğin hakça bölüşülmesiyle, Özgürlüğün siyasal ve ekonomik demokrasiyle sağlanabileceğini dile getiren TÜRK-İŞ,  kıdem tazminatına ilişkin kazanılmış haklardan vazgeçilmeyeceğini belirtti.  Kıdem tazminatına ilişkin tasarının gündemden kaldırılmasını talep etti.

Tasarının esas olarak “Fon” sistemine dayanması daha önce kurulmuş sosyal fon sistemlerinin başarısızlığı göz önüne alındığında fondaki birikimlerin ödenmesinde sıkıntılar yaşanacağı düşünülmektedir.  Son haliyle henüz paydaşların tartışmasına açılmamış olan tasarının ilk taslağına göre;

  • Bireysel Emeklilik Şirketlerine yatırılacak primler yatırım fonlarına yönlendiriliyor
  • Prime esas kazanç üzerinden yatırılacak kıdem tazminatı primi oranı belirsiz
  • Prim ödeme süresi içinde yatırılmayan prim tutarlarından/primlerin yatırılmamasından SGK sorumlu tutulmuyor
  • Eksik yatırılan ya da hiç yatırılmayan primler için adres “iş mahkemeleri”
  • Emeklilik şirketi işveren tarafından, fon tipi işçi tarafından seçiliyor
  • Kıdem Tazminatı Fonlarının kuruluşu ve yönetimi “Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu hükümlerine göre yürütülüyor
  • Yetkilendirmeler, fonların yönetimi v.b. hususlara ilişkin esas ve usuller müsteşarlıkça belirleniyor
  • Mevcut çalışanların birikmiş tazminatlarının akıbeti belirsiz

Kıdem tazminatına ilişkin yapılacak bir yasal düzenlemenin esas olarak “işçinin kendi isteğiyle” de işinden ayrıldığında biriken kıdem tazminatını alabilmesini temin etmesi gerekirken yeni düzenlemeyle göre işten atılanlara, evlenerek işten ayrılan kadınlara, askere gidenlere tazminat ödenmeyecek.  Çalışanlar genel kural olarak ancak 64 yaşında kıdem tazminatı alabilecekler.

Emekçiler kıdem tazminatına ilişkin hakları konusunda hayli hassas ve kararlı görünüyorlar.